Eind 1999 ging het zogeheten Transmuraal Glaucoom Project (TGP) van start. Dit was een vernieuwend samenwerkingsproject tussen optometristen en het Oogziekenhuis Rotterdam. Tegen de achtergrond van een dubbele vergrijzing van de samenleving, voorzagen de initiatiefnemers een alsmaar stijgende vraag naar Glaucoomzorg bij een overigens gelijkblijvend aantal oogartsen. Met de komst van de HBO-optometrist, verankerd in de wet BIG, zag men mogelijkheden om aan taakherschikking te doen, volgens een uniek model: transmurale zorg. Hierbij zouden de optometristen die niet werkzaam zijn in het ziekenhuis, maar juist in hun eigen optiekzaak, nauw samenwerken met huisartsen en oogartsen. Kwaliteit stond voorop. Hiertoe werd intensieve bijscholing verzorgd, gevolgd door examinering en certificering van de betrokken optometristen. De opzet van het TGP was tweeledig: screenen op Glaucoom door de HBO-optometrist en het gericht doorverwijzen van Glaucoompatiënten naar de oogarts. De follow-up van stabiele Glaucoompatiënten door de HBO-optometrist en het terug verwijzen naar de oogarts indien noodzakelijk.

Naast een optometrisch onderzoek, stond het gebruik van de Nerve Fiber Analyser GDx VCC centraal in het project. Met dit apparaat, dat de dikte van de zenuwvezellaag van het netvlies meet (deze wordt dunner bij Glaucoom), werden in de optiekbedrijven opnamen gemaakt en via een beveiligde internetverbinding naar het Oogziekenhuis Rotterdam verzonden. Ook werden aanvullende klinische gegevens verzonden. Zo nodig werden cliënten opgeroepen naar het Oogziekenhuis Rotterdam te gaan, waar aanvullend (perimetrisch) onderzoek werd verricht, eventueel gevolgd door een bezoek aan een Glaucoomspecialist.

Het project, dat aan de basis van het OCR lag, heeft 4 jaar geduurd. Gedurende deze periode is bij ongeveer 150 mensen Glaucoom opgespoord. Dit aantal lag aanzienlijk hoger dan vooraf was verwacht en mag gezien worden als het gevolg van een succesvolle samenwerking. De follow-up van reeds bekende Glaucoompatiënten door optometristen (tweede doelstelling van het project) bleek veel moeizamer van de grond te komen. Dit kon met name toegeschreven worden aan de onbekendheid van het beroep van optometrist bij het algemene publiek.

Vanwege het succes van Glaucoomdetectie door de transmurale samenwerking tussen de diverse beroepsgroepen, is het project eind 2003 omgezet in reguliere zorg, onder de naam Transmurale Glaucoom Zorg (TGZ). De betrokken optometristen, aangesloten bij het OCR, hebben hiertoe geïnvesteerd in een vernieuwde, sterk verbeterde, GDx VCC

Dr. H.G. Lemij, oogarts in het Oogziekenhuis Rotterdam.

“Het Oogziekenhuis Rotterdam is het enige oogziekenhuis in Nederland en is hoog gespecialiseerd. Het Oogziekenhuis beschouwt de samenwerking met de optometristen, die allen een aanvullende opleiding in Het Oogziekenhuis hebben gedaan, als een belangrijke ontwikkeling om de doorverwijzing naar de oogarts gemakkelijk te laten verlopen. Verder is het feit dat de optometristen hun klanten screenen op Glaucoom belangrijk om slechtziendheid en blindheid te helpen voorkomen.”

Drs. U.F. Hiddema, algemeen directeur Oogziekenhuis Rotterdam

“In het Oogziekenhuis hebben wij ervaring met de verwijzende optometristen via het Transmuraal Glaucoom Project en het ‘Sticker Project’, waarbij de patiënten al goed voorbereid op onze poli komen. Door de verwijsprotocollen van de patiënten te optimaliseren kunnen zij direct op de verschillende spreekuren worden geboekt, waardoor de wachtlijsten korter worden. De kwaliteit van de verwijzende optometristen wordt gewaarborgd door bijscholing en cursussen, die door én in het Oogziekenhuis worden georganiseerd. Bovendien zorgen de vier intramuraal werkende optometristen voor terugkoppeling naar de verwijzende optometristen.”

Mw. drs. M. Wefers Bettink-Remeijer, hoofd Spoed Eisende Hulp Oogziekenhuis Rotterdam